Kaplama (kron), başka türlü onarılamayacak kadar hasar görmüş bir dişi tamamen örter; çoğunlukla kırık, geniş çürük ya da kanal tedavisi sonrasında gündeme gelir. Dişin dış kabuğunun yerini, kalan yapının üzerine yapıştırılan, kişiye özel üretilmiş bir başlık alır. Zirkonya metal içermeyen, çok dayanıklı bir seramiktir ve on yılı aşkın süredir üst segment seçenek olarak pazarlanır. İstanbul'da diş tedavisi planlayan kişilerin en çok sorduğu malzeme de budur.
Bu sayfa, yayımlanmış verilerin gerçekte ne söylediğini, işlemin tek bir konaklamada nasıl yürüdüğünü ve bir plana onay vermeden önce nelere bakmanız gerektiğini anlatır. Amacımız sizi zirkonyaya yönlendirmek ya da ondan uzaklaştırmak değil; alttaki dişin durumunun ve kaplamanın nasıl üretildiğinin, teklifteki malzeme adı kadar önemli olduğunu göstermektir.
Kaplama ne zaman doğru, ne zaman değil
Kaplama genellikle dişin büyük bölümü kaybedildiğinde, büyük ve eski bir dolgu sürekli kırıldığında, kanal tedavisi görmüş bir azı dişi çatlama riski taşıdığında ya da bir implantın üzerine diş gerektiğinde düşünülür. Aşınmış dişlerin yeniden yapılandırıldığı veya kapanışın düzeltildiği daha geniş bir planın parçası da olabilir.
Yine de kaplama otomatik bir cevap değildir. Kaplama için yapılan hazırlık dişin çevresindeki sağlam mineyi de aşındırır ve bu geri alınamaz. Yapısı sağlam, yalnızca estetik sorunu olan bir diş için beyazlatma, bonding ya da daha koruyucu bir restorasyon daha uygun olabilir. Aktif enfeksiyon, tedavi edilmemiş diş eti hastalığı veya kökün uzun vadede zayıf görünmesi önce değerlendirilmelidir; çökmekte olan bir kökün üzerindeki güzel bir kaplama uzun süre dayanmaz. Dişlerinizi sıkıyor ya da gıcırdatıyorsanız, planda kaplamaların nasıl korunacağı, genellikle bir gece plağı ile, yazmalıdır.
Monolitik mi veneerli mi: zirkonya kaplamalar nasıl üretilir
İki temel tasarım vardır. Veneerli zirkonya, zirkonya bir altyapının üzerine renk ve geçirgenlik için estetik seramik tabaka pişirilerek yapılır. Monolitik zirkonya ise tek bir bloktan frezelenir; ayrı bir tabakası yoktur. Başka malzemeler de geçerli seçeneklerdir: ön dişlerde görünümü nedeniyle sıklıkla lityum disilikat tercih edilir, metal seramik ise en uzun klinik geçmişe sahiptir.
Beş yıllık veriler ne gösteriyor
Doğal diş üzerine yapılan tekli kaplamalarda bir sistematik derleme beş yıllık sağkalımı metal seramikte %94,7, lityum disilikatta %96,6, yoğun sinterlenmiş aluminada %96, cam infiltre aluminada %94,6 ve yoğun sinterlenmiş zirkonyada %92,1 olarak bildirmiştir. Zirkonya kaplamalar metal seramiğe kıyasla anlamlı biçimde daha sık kaybedilmiştir; nedenleri üst seramik tabakanın kırılması ve tutuculuğun yitirilmesidir. Derleme, bu teknik sorunlar nedeniyle zirkonya esaslı tekli kaplamaların ilk seçenek olmaması gerektiği sonucuna varmıştır.
Nüans neden önemli
Söz konusu derleme ağırlıklı olarak veneerli zirkonyayı kapsıyordu ve kırılan da estetik tabakaydı. Günümüzün monolitik zirkonyasında kırılacak bir tabaka yoktur; dolayısıyla farklı davranabilir. Ancak monolitik kaplamalara ilişkin uzun vadeli karşılaştırmalı veri hâlâ sınırlıdır. Dürüst ifade şudur: kanıt, pazarlamanın ima ettiğinden daha karışıktır; bu, zirkonyanın kötü bir malzeme olduğu anlamına gelmez.
İşlemin kendisi
Tüm işlemler lokal anestezi altında yapılır. Diş şekillendirilir, ölçü ya da ağız içi dijital tarama alınır ve geçici kaplama takılır. Laboratuvar ardından kalıcı kaplamayı üretir; prova edilir, kapanışa göre ayarlanır ve yapıştırılır. Diş sayısına ve öncesinde kanal tedavisi gerekip gerekmediğine bağlı olarak bu süreç konaklama boyunca genellikle dört ila altı günlük tedavi süresi tutar.
İstanbul'daki 5 – 7 gününüz
- 1. gün: varış, otele transfer, ardından muayene, röntgenler ve diş diş yazılı plan. Herhangi bir diş hazırlanmadan önce malzemeyi, tasarımı ve rengi onaylarsınız.
- 2. gün: lokal anestezi altında dişlerin hazırlanması, tarama veya ölçü, geçici kaplamalar.
- 3. – 4. gün: laboratuvar çalışması. Biçim ve rengin kontrol edildiği bir prova dışında serbestsiniz.
- 5. gün: kaplamaların takılıp yapıştırılması, kapanış ayarı.
- 6. – 7. gün: bir iki gün normal beslendikten sonra kapanış ve diş eti kontrolü, belgelerin teslimi ve dönüş uçuşu.
Kapsamlı vakalar ya da önce kanal tedavisi gereken dişler sürenin üst sınırına yaklaşır. Bazı planların iki ayrı seyahate bölünmesi daha doğrudur; bunu bir haftaya sığdırmaya çalışmak yerine açıkça konuşmak gerekir.
Geçici kaplamalarla geçirdiğiniz günlerde sert ve yapışkan yiyeceklerden kaçının, çiğnemeyi mümkün olduğunca karşı tarafta yapın ve geçici kaplama oynarsa ya da düşerse hemen kliniğe haber verin. Renk seçimi gün ışığına yakın bir ışıkta yapılmalıdır; mümkünse provada aynada ve telefon kamerasıyla birlikte bakın. Kaplama takıldıktan sonra rengi değiştirilemez, ancak yapıştırma öncesinde bir değişiklik istemek her zaman mümkündür. Bu kararı acele etmeden vermeniz için takvimde boşluk bırakılması iyi bir planın işaretidir.
Yazılı teklifinizde neler yer almalı
Esthappy konsültasyonu, diş hekimi ve klinik ücretlerini, otelinizi, havalimanı ve klinik transferlerini ve tercümanı organize eder. Yazılı teklif neyin dahil olduğunu tek tek listeler; özellikle şunlara bakın:
- kaplama sayısı ve hangi dişlere yapılacağı;
- malzemenin tam adı ve her kaplamanın monolitik mi veneerli mi olduğu;
- röntgenler ve gerekiyorsa 3B görüntüleme, geçici kaplamalar ve provalar;
- öncesinde gereken kanal tedavisi, dolgu veya diş eti tedavisi;
- diş sıkma şüphesi varsa gece plağı;
- döndükten sonra bir kaplama düşerse ya da kırılırsa ne olacağı ve masrafı kimin karşılayacağı.
Hafta hafta iyileşme
İlk günler: çoğu kişi günlük hayatına hemen döner. Kaplamaların çevresindeki diş eti birkaç gün hassas olabilir, dişler soğuğa duyarlı olabilir. Kapanış yerine oturana kadar dikkatli çiğneyin.
1. – 2. hafta: kapanış doğal hissettirmelidir. Yüksek gelen bir kaplama ya da ısırırken ağrıyan bir diş beklemeyle değil, ayarla düzelir.
2. – 6. hafta: diş eti kenarları kaplamalara uyum sağlar. Diş eti çizgisini ve diş aralarını diş ipi veya ara yüz fırçasıyla özenle temizleyin.
Uzun vadede: kaplamalı diş, doğal diş kadar bakım ister. Kaplamanın kenarında yine çürük başlayabilir; kendi ülkenizdeki düzenli kontroller sonucun bir parçasıdır.
Riskler ve nasıl azaltılır
- Hassasiyet veya sinir tahrişi: hazırlanan bir diş iltihaplanabilir ve nadiren sonradan kanal tedavisi gerekebilir. Özenli ve iyi soğutulan bir hazırlık bu riski azaltır.
- Kırılma veya çatlama: veneerli tasarımlarda ve diş sıkmada daha olasıdır; monolitik tasarım ve gece plağı riski azaltır.
- Kaplamanın düşmesi: tutuculuk kaybı belgelenmiş başarısızlık nedenlerindendir; hazırlığın biçimi ve yapıştırma tekniği belirleyicidir.
- Diş eti iltihabı: kenarı iyi oturmayan kaplamalar plak tutar. İyi uyum ve günlük temizlik sorunların çoğunu önler.
- Karşı dişlerde aşınma ve kapanış sorunları: iyi cilalanmış yüzey ve kontrol edilmiş kapanış bunları sınırlar.
- Gereksiz tedavi: önlenebilir en büyük risk, kaplamaya ihtiyacı olmayan dişlerin kaplanmasıdır. Plan için ikinci görüş almak makuldür.
Rezervasyondan önce sorulacaklar
- Hangi malzeme kullanılacak, monolitik mi veneerli mi?
- Bu diş neden daha koruyucu bir çözüm yerine kaplama gerektiriyor?
- Hangi renk planlanıyor, yapıştırmadan önce prova yapılacak mı?
- Öncesinde kanal ya da diş eti tedavisi gereken diş var mı?
- Röntgenlerimin ve planın kopyasını alacak mıyım?
- Döndükten sonra bir kaplama düşer ya da kırılırsa sorumluluk kimde?
Bu yanıtları sözlü değil, teklifin içine yazılı olarak alın.
Eve döndükten sonra
Bir şey yolunda gitmiyorsa ekibe fotoğraf ve kısa bir açıklama gönderin: yüksek kapanış, geçmeyen hassasiyet, diş eti çizgisinde boşluk ya da oynayan bir kaplama. Pek çok durum uzaktan değerlendirilebilir. Şişlik, geçmeyen ısırma ağrısı veya yerinden çıkan bir kaplama varsa vakit kaybetmeden yakınınızdaki bir diş hekimine görünün; çıkan kaplamayı saklayın ve kendiniz yapıştırmaya çalışmayın. Röntgenlerinizi, yapılan işlerin diş diş dökümünü, malzeme referanslarını ve bakım talimatlarınızı yanınızda götürün; size yakın bir hekimle düzenli kontrolleri planlayın. Yeni hekiminize kaplamaların hangi malzemeden yapıldığını ve hangi yapıştırıcıyla takıldığını göstermek, ileride gerekebilecek bir onarımı ya da yeniden yapımı belirgin biçimde kolaylaştırır.